εφημ. ΤΑ ΝΕΑ, 11/2/2026

https://www.tanea.gr/print/2026/02/11/opinions/omologimenes-alitheies/

H συνάντηση Μητσοτάκη - Ερντογάν διεξάγεται θεωρητικά μέσα στο γνωστό πλαίσιο, όπου κάθε πλευρά εμμένει στις θέσεις της. Αν όμως θέλουμε να αποκρυπτογραφήσουμε και να διαγνώσουμε τις αδιόρατες τάσεις, να προβλέψουμε το μέλλον των ελληνοτουρκικών σχέσεων θα πρέπει να διαβάσουμε προσεκτικά και πίσω από τις γραμμές την προχτεσινή συνέντευξη του πρώην πρέσβη των ΗΠΑ στην Ελλάδα Τζορτζ Τσούνης. Ο πρώην πρέσβης υπονόησε ανάμεσα σε άλλα τρεις μεγάλες αλήθειες.

Η πρώτη είναι ότι η Τουρκία αποτελεί σταθερά τον προνομιακό εταίρο των ΗΠΑ στην περιοχή. Αυτό δεν είναι κάτι καινούργιο παρότι στην Ελλάδα η κυρίαρχη πολιτική αρνείται πεισματικά να το αναγνωρίσει, ενάντια μάλιστα στα γεγονότα που το αποδεικνύουν εδώ και πολλές δεκαετίες. Από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο μέχρι τα Ίμια, ο ρόλος των ΗΠΑ ήταν πάντοτε στο πλευρά του τουρκικού αντιδραστικού καθεστώτος.

Οι ΗΠΑ, ενώ σκύβουν με προσοχή να εισακούσουν την τουρκική πλευρά, εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν την Ελλάδα με τον τρόπο του Προέδρου Λ. Τζόνσον, που το 1965 είχε πει στον Έλληνα πρέσβη στην Ουάσινγκτον: “Γ... τη Βουλή σας και το Σύνταγμά σας! Η Αμερική είναι ελέφαντας. Η Κύπρος είναι ψύλλος. Και η Ελλάδα είναι ψύλλος. Αν αυτοί οι δυο ψύλλοι εξακολουθούν να φέρνουν φαγούρα στον ελέφαντα, μπορεί ο ελέφαντας να τους ρουφήξει μια και καλή με την προβοσκίδα του”.

Η δεύτερη αλήθεια που είπε ο Τσούνης είναι ότι ο γεωστρατηγικός ρόλος της Τουρκίας για τις ΗΠΑ μεγαλώνει, επειδή οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και ευρύτερα είναι ζέουσες αλλά και επειδή η Τουρκία είναι μια αξιοσημείωτη περιφερειακή δύναμη. Εφόσον συμβαίνει αυτό, οι ΗΠΑ είναι ακόμη περισσότερο πρόθυμες να θυσιάσουν τα συμφέροντα άλλων εταίρων τους, όπως η Ελλάδα. Το γεγονός αυτό δεν προμηνύει θετικές εξελίξεις στις ελληνοτουρκικές σχέσεις.

Η τρίτη αλήθεια, την οποία ομολόγησε εμμέσως ο Αμερικανός πρώην πρέσβης, είναι ότι η Ελλάδα ζημιώνεται από την πολιτική του πειθήνιου και πρόθυμου συμμάχου των ΗΠΑ. Αναφέρθηκε ξεκάθαρα στο γεγονός ότι η συμμετοχή της Ελλάδας στις κυρώσεις σε βάρος της Ρωσίας έχει βλάψει την ελληνική οικονομία. Αυτή βέβαια είναι μόνο μια επιμέρους πλευρά του ζητήματος, αφού ο μονομερής, δογματικός, εμμονικός προσανατολισμός της χώρας μας προς την πολιτική των ΗΠΑ και της ΕΕ στερεί από τον ελληνικό λαό τη δυνατότητα να αναπτύξει πολύπλευρες, αμοιβαία επωφελείς σχέσεις σε οικονομικό και πολιτικό επίπεδο με χώρες όπως η Ρωσία, η Κίνα και γενικότερα τα κράτη που συμμετέχουν στους BRICS.

Σε κάθε περίπτωση η τήρηση του διεθνούς δικαίου, την οποία έχει ανάγκη η χώρα μας, δεν υπηρετείται από την προσήλωση στη συνεργασία με τις ΗΠΑ, τον πρωτεργάτη της κατάλυσης του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ.

Εφημερίδα των Συντακτών, 11/2/2026

https://www.efsyn.gr/stiles/apopseis/500563_tha-antexei-i-koyba

Το πρόσφατο διάταγμα Τραμπ απειλεί με δασμούς όποια χώρα προμηθεύσει πετρέλαιο στην Κούβα. Εντείνει ακόμη παραπέρα τον οικονομικό αποκλεισμό που έχουν επιβάλλει οι ΗΠΑ από το 1960. Ο Τραμπ έκανε επιπλέον νύξη για την πιθανότητα ναυτικού αποκλεισμού του νησιού.

Ο στόχος είναι καθαρός. Όπως είχε πει ήδη το 1960 ο τότε αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών Λέστερ Μάλορι, οι ΗΠΑ θέλουν να οδηγήσουν στην πείνα τον κουβανικό λαό για να απαξιώσει την επαναστατική του κυβέρνηση. Ο αποκλεισμός επιβλήθηκε μετά την ανατροπή της αμερικανοστήρικτης δικτατορίας του Μπατίστα το 1959 από τους επαναστάτες του Φ. Κάστρο και διαρκεί περισσότερο από 60 χρόνια! Οι ΗΠΑ θέλουν να μετατρέψουν την Κούβα σε μισοαποικία, καζίνο και πορνείο της αμερικανικής μαφίας, όπως ήταν πριν το 1959.

Ο οικονομικός αποκλεισμός και οι μονομερείς οικονομικές κυρώσεις είναι κατά το διεθνές δίκαιο πράξεις πολέμου, αντίθετες στις αρχές του ΟΗΕ. Αποτελούν παραβίαση της εθνικής κυριαρχίας, της αρχής της αυτοδιάθεσης των λαών, της αρχής της μη επέμβασης στα εσωτερικά τρίτων χωρών. Η διεθνής κοινότητα καταδικάζει τον αποκλεισμό ομόφωνα σχεδόν εδώ και δεκαετίες στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ. Μόνο δύο κράτη τον υποστηρίζουν σταθερά: ΗΠΑ και Ισραήλ.

Ο αποκλεισμός είναι στην πραγματικότητα οικονομικός στραγγαλισμός. Σημαίνει ότι η Κούβα δυσκολεύεται να αγοράσει και να πουλήσει προϊόντα στο εξωτερικό. Όταν καταφέρνει να βρει εταίρους αναγκάζεται να αγοράζει σε τιμές υψηλότερες των διεθνών. Αν και όταν βρίσκει εμπορεύματα, τα ακριβοπληρώνει εξαιτίας του αποκλεισμού. Ο αποκλεισμός επιφέρει σοβαρές ελλείψεις στην ενέργεια, στο μηχανολογικό εξοπλισμό και σε στοιχειώδη άλλα προϊόντα.

Παρά τον αποκλεισμό η Κούβα μέχρι το 1990 κατάφερνε να αναπτύσσεται με ρυθμό 10% ετησίως κατά μέσο όρο. Επιπλέον, οι κοινωνικοί δείκτες ήταν οι υψηλότεροι στη Λ. Αμερική, δηλαδή ο μέσος Κουβανός εργαζόμενος απολάμβανε κοινωνικών δικαιωμάτων υψηλότερων από το μέσο εργαζόμενο των άλλων χωρών της Λ. Αμερικής.

Μετά το 1990 όμως η Κούβα έχασε όχι μόνο τους πολιτικούς της συμμάχους αλλά και τους εμπορικούς της εταίρους, αφού στην ΕΣΣΔ και στις άλλες σοσιαλιστικές χώρες παλινορθώθηκε ο καπιταλισμός. Έκτοτε ο αποκλεισμός έγινε καθολικός, ασφυκτικός και οι επιπτώσεις του στην οικονομία και κοινωνία της Κούβας κατέστησαν δραματικές. Ωστόσο η Κούβα καταφέρνει παρά τις απίστευτες δυσκολίες να επιβιώνει και να διατηρεί την ανεξαρτησία και την αξιοπρέπειά της. Είναι κυριολεκτικά θαύμα που αντέχει μέχρι σήμερα.

Τώρα η κυβέρνηση Τραμπ επιχειρεί να πνίξει κυριολεκτικά τον Κουβανικό λαό. Χωρίς πετρέλαιο καμιά οικονομία δεν μπορεί να αντέξει. Οι ΗΠΑ γνωρίζουν ότι δεν μπορούν να νικήσουν στρατιωτικά την Κούβα, ακόμη και αν εξοντώσουν την ηγεσία της, βομβαρδίσουν τη χώρα, καταστρέψουν τις υποδομές της, δολοφονήσουν χιλιάδες ανθρώπους της. Το κουβανικό αμυντικό δόγμα βασίζεται στον παλλαϊκό πόλεμο. Σε περίπτωση που οι εισβολείς καταφέρουν να επικρατήσουν, τους περιμένει ένας ανελέητος αντάρτικος αγώνας σε κάθε γειτονιά, σε κάθε δρομάκι, σε κάθε βουνό. Το κόστος για τους εισβολείς θα είναι τόσο μεγάλο, που δεν θα επιχειρήσουν κάτι τέτοιο.

Γι’ αυτό χτυπούν το αδύναμο σημείο, την οικονομία, ενώ παράλληλα κατασυκοφαντούν την κυβέρνηση της Κούβας ως δήθεν αποτυχημένη. Η εξόφθαλμη αλήθεια είναι ότι η οικονομική δυσπραγία της Κούβας οφείλεται στον αποκλεισμό. Ποια χώρα θα άντεχε 62 χρόνια αποκλεισμού; Η κυβέρνησή της, παρά τα τυχόν αναπόφευκτα σφάλματα, έχει επιδείξει αξιοθαύμαστη εφευρετικότητα, αντοχή, επιμέλεια. Βασίζεται στο λαό, ο οποίος βγαίνει στους δρόμους κατά εκατοντάδες χιλιάδες διαδηλώνοντας την αντίθεσή του στην ιμπεριαλιστική επιθετικότητα. Σε αυτές τις εξαιρετικά κρίσιμες συνθήκες η Κούβα προσπαθεί να βρίσκει διόδους διεθνούς οικονομικής συνεργασίας. Επιχειρεί να αξιοποιεί και την παραμικρή χαραμάδα σε ένα εχθρικό διεθνές περιβάλλον.

Θα αντέξει η Κούβα; Αυτό εξαρτάται ιδίως από δύο αλληλοσυνδεόμενους παράγοντες. Τη σταθερότητα της κυβέρνησης και την ενότητα με το λαό. Όσο η κυβέρνηση παραμένει προσηλωμένη στις αξίες της εθνικής ανεξαρτησίας και της κοινωνικής δικαιοσύνης με την οικοδόμηση ενός σοσιαλιστικού μοντέλου και όσο διατηρεί στενή σχέση αλληλοτροφοδότησης με τον κουβανικό λαό, θα κατορθώνει να αντιστέκεται με επιτυχία παρά τις αφάνταστες δυσχέρειες και θυσίες.

Όσο περισσότερο αντιστέκεται, τόσο κερδίζει χρόνο, μια και η αλλαγή του διεθνούς συσχετισμού δυνάμεων πλησιάζει. Παρά την ακραία επιθετικότητα, οι ΗΠΑ είναι μια υπερδύναμη σε αποδρομή. Το βέβαιο επίσης είναι ότι η προοδευτική ανθρωπότητα οφείλει να αντισταθεί στη βαρβαρότητα και να σταθεί αλληλέγγυα στον Κουβανικό λαό.

εφημ. Documento, 8/2/2026

Οι προτάσεις της κυβέρνησης για τη συνταγματική αναθεώρηση συνιστούν μνημείο υποκρισίας και αντιδημοκρατικού αναχρονισμού και οπισθοδρόμησης. Η κυβέρνηση έχει δείξει ότι δεν τρέφει κανένα σεβασμό στο Σύνταγμα. Το ποδοπατά οποτεδήποτε την εμποδίζει στην προώθηση των άνομων συμφερόντων της ολιγαρχίας. Έτσι έπραξε με το άρθρο 16 (ιδιωτικά “πανεπιστήμια”), με το άρθρο 19 (απόρρητο των επικοινωνιών), με την ψήφιση των Μνημονίων τα οποία έχουν σαρώσει κυριολεκτικά τα συνταγματικά δικαιώματα.

Τι επιδιώκει τώρα με την αναθεώρηση; Να περιορίσει ακόμη περισσότερο τη δημοκρατία, να την καταστήσει απολύτως προσχηματική. Η πρόθεσή της να εντάξει στο Σύνταγμα το λεγόμενο “χρυσό δημοσιονομικό κανόνα” το αποδεικνύει. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι το Σύνταγμα θα απαγορεύει στην όποια κοινοβουλευτική πλειοψηφία να νομοθετήσει με τρόπο που θα αυξάνει τις κοινωνικές δαπάνες, που θα αμφισβητεί έστω και στοιχειωδώς τις πολιτικές που φτωχοποιούν το λαό και ευνοούν την πλουτοκρατική ολιγαρχία. Αν βρεθεί στο μέλλον μια τέτοια πλειοψηφία, τότε οι συντηρητικές δυνάμεις στη Βουλή και στη Δικαιοσύνη θα θυμηθούν το Σύνταγμα και θα υποστηρίζουν ότι δεν επιτρέπει να διαταραχθεί η λιτότητα. Μια τέτοια Βουλή, που δεν θα έχει τη στοιχειώδη αυτή δυνατότητα να νομοθετεί όπως θέλει, δεν θα είναι Βουλή, θα είναι απλούστατα κοροϊδία, φύλλο συκής της ολιγαρχίας.

Σε αυτό πρέπει να προστεθούν δύο στοιχεία. Η πρόθεση κατάργησης της μονιμότητας των δημοσίων υπαλλήλων που, αν προχωρήσει, θα σημάνει τη δημιουργία ενός ακραία πελατειακού κράτους. Κάθε κυβέρνηση θα ξηλώνει τους υπαλλήλους για να βάλει τους δικούς της, όπως ακριβώς γινόταν μέχρι το 1911, όταν ο Βενιζέλος κατοχύρωσε συνταγματικά τη μονιμότητα. Και αυτό η κυβέρνηση το ονομάζει εκσυγχρονιστική, όχι αναχρονιστική παρέμβαση.

Επιπλέον, με το νομοσχέδιο για την επέκταση της επιστολικής ψήφου θα πληγεί περαιτέρω η μυστικότητα της ψηφοφορίας. Άρα ακόμη και η στοιχειώδης προϋπόθεση της όποιας δημοκρατικής διαδικασίας θα υπονομευθεί. Τι μένει από τη δημοκρατία αν η ψήφος δεν είναι απολύτως μυστική, αν οι πελατειακές σχέσεις την καθορίζουν και αν η Βουλή δεν μπορεί να ψηφίσει παρά μόνο πολιτικές λιτότητας για το λαό; Ένα άδειο κέλυφος.

Η πρόκληση είναι μεγάλη. Κανένα κόμμα που θέλει να αυτοπροσδιορίζεται ως δημοκρατικό δεν πρέπει να την δεχτεί. Η αντιπολίτευση πρέπει απολύτως να απονομιμοποιήσει τη διαδικασία αυτή, να την καταγγείλει και να αποχωρήσει. Μην ξεχνάμε ότι πρόκειται για μια Βουλή που λειτουργεί, αντισυνταγματικά, με 297 βουλευτές.

Προοπτικά απαιτείται, νομίζω, η ριζική αλλαγή του συσχετισμού των κοινωνικών και πολιτικών δυνάμεων για μια νέου τύπου δημοκρατία που θα είναι πλήρως απαλλαγμένη από τις παθογένειες του παρόντος και του παρελθόντος και που θα θέτει στο επίκεντρο τις λαϊκές τάξεις: με κατοχύρωση της ανεξαρτησίας (χωρίς δηλαδή τις δεσμεύσεις του ΝΑΤΟ και της ΕΕ), εμβάθυνση της αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας, εισαγωγή θεσμών άμεσης δημοκρατίας, αποκατάσταση και διεύρυνση των ελευθεριών αλλά κυρίως με ένα Εθνικό Δημοκρατικό Σχέδιο ανεξάρτητης οικονομικής ανάπτυξης, ριζικής αναδιανομής του κοινωνικού πλούτου σε όφελος των λαϊκών τάξεων, εξάλειψης των κοινωνικών ανισοτήτων, που σήμερα διευρύνονται. Είναι ώρα να ανοίξει στην κοινωνία μια συζήτηση για ένα τέτοιο δημοκρατικό, μοντέρνο σχέδιο του 21ου αιώνα.

Εφημερίδα των Συντακτών, 27/1/2026

https://www.efsyn.gr/stiles/apopseis/498827_benezoyela-i-istoria-mias-aihmalotis-dimokratias

Στα τέλη του 1998 ο Ούγκο Τσάβες επικεφαλής μιας συμμαχίας κομμάτων κέρδισε τις πεοεδρικές εκλογές από τον πρώτο γύρο με ποσοστό 56,4%. Ο δικομματισμός (χριστιανοδημοκράτες και σοσιαλδημοκράτες), που κυβερνούσε ως τότε εναλλάξ, κατέρρευσε. Η νίκη Τσάβες ήταν αποτέλεσμα της βαθιάς κρίσης που συγκλόνιζε τη χώρα ήδη από τη δεκαετία του 1980. Οι αντιλαϊκές πολιτικές των κυβερνήσεων που είχαν προηγηθεί, μαζί και οι παρεμβάσεις του ΔΝΤ, είχαν οδηγήσει στην έκρηξη των κοινωνικών ανισοτήτων και της φτώχειας. Μια εξέγερση του πεινασμένου λαού στο Καράκας το 1989 καταπνίγηκε από το στρατό με 3.500 νεκρούς. Η νίκη Τσάβες εξέφραζε τις προσδοκίες της εργατικής τάξης, των αγροτών, των φτωχοποιημένων και ριζοσπαστικοποιημένων μικροαστικών στρωμάτων.

Το πρόγραμμα του Τσάβες προέβλεπε εθνικοποίηση του πετρελαϊκού τομέα, απομάκρυνση των αμερικανικών βάσεων, αναδιανομή του πλούτου σε όφελος των φτωχών στρωμάτων, προσπάθεια πολύπλευρης βιομηχανικής και τεχνολογικής ανάπτυξης. Το πρόγραμμα άρχισε αμέσως να υλοποιείται. Ο λαός ερωτήθηκε με δημοψήφισμα αν θέλει νέο Σύνταγμα και η απάντηση ήταν θετική (80%). Εγιναν εκλογές για Συντακτική Συνέλευση, επί ένα χρόνο συζητήθηκε το σχέδιο Συντάγματος στις γειτονιές και τέλος υιοθετήθηκε με δημοψήφισμα (72,19% υπέρ) το νέο ριζοσπαστικό, δημοκρατικό Σύνταγμα (1999).

Το άρθρο 13 παρ. 2 προέβλεπε απομάκρυνση των βάσεων και οι βάσεις έφυγαν. Το άρθρο 302 προέβλεπε τη δυνατότητα εθνικοποίησης του πετρελαϊκού τομέα αλλά και των επιχειρήσεων στρατηγικής σημασίας. Το πετρέλαιο πράγματι εθνικοποιήθηκε και έγιναν μερικές ακόμη εθνικοποιήσεις αλλά όχι συνολικά των στρατηγικών τομέων της οικονομίας. Ο κομβικής σημασίας τραπεζικός τομέας δεν εθνικοποιήθηκε. Σημαντικό μέρος των πόρων από τον εθνικοποιημένο πετρελαϊκό τομέα διοχετεύθηκε στη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου λαού και πράγματι η φτώχεια, με βάση τα στοιχεία του ΟΗΕ μειώθηκε θεαματικά, έπεσε στο μισό.

Ο Τσάβες αντιμετώπισε από την αρχή οικονομικό πόλεμο από τις ΗΠΑ και την εγχώρια ολιγαρχία. Το 2002 έγινε πραξικόπημα και συνελήφθη. Η κυβέρνηση των πραξικοπηματιών αναγνωρίστηκε πάραυτα από τις ΗΠΑ και την ΕΕ αλλά ανατράπηκε τρία 24ωρα αργότερα με λαϊκή εξέγερση την οποία συνέδραμε το πιστό στο Σύνταγμα τμήμα του στρατού. Ο οικονομικός πόλεμος συνεχίστηκε αμείλικτος, γεγονός που, μαζί με αναπόφευκτα σφάλματα της κυβέρνησης, καθυστέρησε την προσπάθεια βιομηχανικής και τεχνολογικής ανάταξης της χώρας.

Το 2007 έγινε μια προσπάθεια αναθεώρησης του Συντάγματος σε πιο ριζοσπαστική κατεύθυνση, η οποία όμως απορρίφθηκε οριακά στο σχετικό δημοψήφισμα. Πραγματική αιτία της απόρριψης ήταν η εσωτερική ταλάντευση της κυβέρνησης Τσάβες καθώς κάποιες δυνάμεις της δεν επιθυμούσαν μια τέτοια ριζοσπαστικοποίηση.

Το 2013 ο δημοφιλής Τσάβες πέθανε (κάποιοι κατηγόρησαν τις ΗΠΑ γι’ αυτό) και τον διαδέχθηκε στην ηγεσία ο Ν. Μαδούρο. Η κυβέρνηση δεν προχώρησε στο δρόμο των περαιτέρω εθνικοποιήσεων και αναδιανομής του κοινωνικού πλούτου. Αντίθετα, άρχισαν να αναδύονται “νέα τζάκια”, τμήματα μιας επιχειρηματικής τάξης που σχετίζονταν με την κυβέρνηση.

Ο Μαδούρο αντιμετώπισε επίσης τον ολοένα και πιο ασφυκτικό οικονομικό αποκλεισμό από τις ΗΠΑ καθώς και ανατρεπτικές απόπειρες που κορυφώθηκαν με την προσπάθεια πραξικοπήματος το 2019. Η παγκόσμια οικονομική κρίση που ξέσπασε το 2008 μαζί με τον οικονομικό στραγγαλισμό από τις ΗΠΑ αλλά και η ατολμία της κυβέρνησης οδήγησαν σε σοβαρά οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα. Εξαιτίας αυτών η επιρροή της κυβέρνησης στο λαό υποχώρησε. Ωστόσο η δυσαρέσκεια δεν κατευθύνθηκε στην αναξιόπιστη φιλοαμερικάνικη δεξιά αντιπολίτευση αλλά προς την αποχή. Παρόλα αυτά ο Μαδούρο συνέχισε να κερδίζει τις εκλογές, έστω και οριακά, όπως συνέβη το 2024, που έλαβε 51% στον πρώτο γύρο.

Έτσι η χώρα έφτασε στη στρατιωτική επίθεση των ΗΠΑ αρχές του 2026 και στην απαγωγή και αιχμαλωσία του προέδρου Μαδούρο, με πρακτικές βιασμού του διεθνούς δικαίου. Οι ΗΠΑ δεν μπορούν βέβαια να καταλάβουν στρατιωτικά τη Βενεζουέλα ούτε μπορούν να εγκαθιδρύσουν μια δεξιά κυβέρνηση, αφού ακόμη και σύμφωνα με τον Τραμπ δεν χαίρει υποστήριξης από το λαό. Για το λόγο αυτό επιχειρούν να οδηγήσουν την υπάρχουσα κυβέρνηση στο συμβιβασμό και στην υποταγή, να την μετατρέψουν μέσω της απειλής βίας και πιθανών ανταλλαγμάτων σε υποχείριό τους. Οι ΗΠΑ θέλουν μια αιχμάλωτη δημοκρατία για να κατακλέψουν το πετρέλαιο, τις πλουτοπαραγωγικές πηγές και το μόχθο του λαού της.

Υπάρχει από την άλλη και ο δρόμος της υπεράσπισης της εθνικής ανεξαρτησίας και του λαού έναντι των ΗΠΑ και της ολιγαρχίας. Αυτός όμως απατεί νέα ριζοσπαστικοποίηση.

εφημ. Karfitsa, 17/1/2026

https://www.karfitsa.gr/#flipbook-df_1305056/1/

Η ανθρωπότητα διανύει μια εξαιρετικά επικίνδυνη περίοδο. Η στρατιωτική επίθεση των ΗΠΑ και η απαγωγή του προέδρου της Βενεζουέλας, οι επιθέσεις που έγιναν τους προηγούμενους μήνες σε Ιράν, Συρία, Υεμένη, Νιγηρία και αλλού, η γενοκτονία του Παλαιστινιακού λαού διαμορφώνουν ένα εξαιρετικά ανησυχητικό σκηνικό. Σε αυτά πρέπει να προστεθούν οι απειλές Τραμπ ότι θα καταλάβει τη Γροιλανδία, ευρωπαϊκό έδαφος δηλαδή, η απειλή εκ νέου επίθεσης στο Ιράν, ο συνεχιζόμενος πόλεμος στην Ουκρανία.

Κάθε έννοια διεθνούς δικαίου καταπατάται: Η απαγόρευση χρήσης βίας, απειλής χρήσης βίας, η απαγόρευση του επιθετικού πολέμου, η απαγόρευση επιβολής μονομερών οικονομικών κυρώσεων και οικονομικού αποκλεισμού, η μη επέμβαση στα εσωτερικά άλλων κρατών, η υποχρέωση σεβασμού της εθνικής κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας των κρατών, το δικαίωμα των λαών στην αυτοδιάθεση, δηλαδή το δικαίωμα τους να επιλέγουν το δρόμο κοινωνικο-οικονομικής ανάπτυξης που επιθυμούν.

Η αιτία βρίσκεται στο γεγονός ότι η οικονομική κρίση που ξέσπασε το 2008 οξύνει τον ανταγωνισμό των μεγάλων δυνάμεων για αναδιανομή των αγορών και των σφαιρών επιρροής. Οι ΗΠΑ χάνουν την παγκόσμια οικονομική κυριαρχία. Η οικονομία τους πριν 50 χρόνια αποτελούσε το 28% της παγκόσμιας, ενώ σήμερα έχει συρρικνωθεί στο 15% και η τάση είναι να μειωθεί περαιτέρω. Αντίθετα, η Κίνα αναδείχθηκε ως η ανερχόμενη οικονομική και τεχνολογική δύναμη.

Οι ΗΠΑ είναι ο χαμένος της παγκοσμιοποίησης. Επιχειρούν δια της στρατιωτικής βίας να διατηρήσουν την πρωτοκαθεδρία τους. Τη χρησιμοποιούν ως εργαλείο για να ανακτήσουν το χαμένο οικονομικό έδαφος. Γι’ αυτό εντείνεται στα άκρα η επιθετικότητά τους. Προσπαθούν να επιβάλλουν το δόγμα Μονρόε, δηλαδή την απόλυτη κυριαρχία τους στη Λ. Αμερική, την καταλήστευση των πλουτοπαραγωγικών πόρων των λαών της Λατινικής Αμερικής και ταυτόχρονα την εκδίωξη των ανταγωνιστών τους, πρωτίστως της Κίνας, από την περιοχή. Σταθεροποιώντας την “πίσω αυλή” τους, αντίστοιχα σχέδια έχουν φυσικά για όλο τον πλανήτη. Τα προσχήματα περί δημοκρατίας, εμπορίου ναρκωτικών δεν πείθουν κανέναν.

Στην πραγματικότητα όμως οι ΗΠΑ διεξάγουν έναν αγώνα με το χρόνο. Οι επιτυχίες τους είναι πρόσκαιρες. Κλιμακώνουν την επιθετικότητα για να εκμεταλλευτούν τη στρατιωτική υπεροπλία που διαθέτουν μέχρι αυτή τη στιγμή. Η Κίνα απέχει ακόμη αρκετά από την απόκτηση στρατιωτικών δυνατοτήτων εφάμιλλων με των ΗΠΑ. Είναι όμως θέμα χρόνου να τις αποκτήσει. Η ανερχόμενη οικονομική της ισχύς της δίνει τη δυνατότητα να το επιτύχει. Πριν δέκα χρόνια η Κίνα θεωρούνταν “στρατιωτικός νάνος” μπροστά στις ΗΠΑ. Σήμερα όμως δεν είναι έτσι τα πράγματα και σύντομα η ψαλίδα ισχύος θα κλείσει. Αυτό προσπαθούν να προλάβουν οι ΗΠΑ, να δράσουν άμεσα, μήπως προλάβουν. Από την άλλη η Κίνα ακολουθεί πολιτική στρατηγικής υπομονής. Αναμένει την οικονομική κυριαρχία να πέσει στα χέρια της ως ώριμο φρούτο.

Ένας άλλος παράγοντας που δεν θα επιτρέψει μεσοπρόθεσμα στις ΗΠΑ την επιτυχία των σχεδίων τους είναι οι αντιδράσεις των λαών. Η εφημερίδα του αμερικανικού κατεστημένου, η Ουάσιγκτον Ποστ, προειδοποιεί ότι η πολιτική αυτή θα φέρει ένα νέο κύμα αντιαμερικανισμού. Αυτό το ξέρει η ηγεσία των ΗΠΑ και δεν τολμά να βάλει πόδι στο έδαφος, να στείλει στρατεύματα. Απέτυχε στην Κούβα το 1961, στο Βιετνάμ, στη Σομαλία, στο Ιράκ και στο Αφγανιστάν πρόσφατα.

Σε κάθε περίπτωση έχει ανοίξει η πόρτα για τον αρμαγεδώνα. Απειλείται ο πλανήτης με ανείπωτη καταστροφή. Αυτή είναι μια προοπτική που η πολιτισμένη ανθρωπότητα οφείλει να την αποτρέψει. Και εμείς, στη μικρή γωνιά της Ευρώπης που λέγεται Ελλάδα, το καλύτερο που έχουμε να κάνουμε είναι να απέχουμε πλήρως από κάθε άμεση ή έμμεση εμπλοκή στα σχέδια των ΗΠΑ και της ΕΕ. Χρειαζόμαστε επειγόντως μια πολιτική εκτός στρατιωτικών συνασπισμών, ουδετερόφιλη, φιλειρηνική.

εφημ. One Voice, 17/1/2026

https://1voice.gr/i-venezoyela-emeis-kai-o-thoykydidis/

Οι ΗΠΑ προσπαθούν να επιβάλλουν το δόγμα Μονρόε, δηλαδή την απόλυτη κυριαρχία τους στη Λ. Αμερική. Επιχειρούν να καθυποτάξουν τους λαούς της, να ληστεύσουν το πετρέλαιο, τις πλουτοπαραγωγικές πηγές της, να υποσκελίσουν και εκδιώξουν από την περιοχή τις κινεζικές επενδύσεις. Αντίστοιχα σχέδια έχουν για όλο τον κόσμο.

Ας μην μας ξεγελούν τα κίβδηλα επιχειρήματα περί δικτατόρων. Οι ΗΠΑ υπήρξαν πάντοτε ο στυλοβάτης των δικτατοριών, των πλέον απεχθών και βάρβαρων καθεστώτων όπως αυτό της Σαουδικής Αραβίας. Πετούν στα σκουπίδια κάθε έννοια διεθνούς δικαίου. Η απαγόρευση της χρήσης βίας, της απειλής χρήσης βίας, η απαγόρευση του επιθετικού πολέμου, μαζί και της απαγόρευσης επιβολής μονομερών οικονομικών κυρώσεων και οικονομικού αποκλεισμού, η μη επέμβαση στα εσωτερικά άλλων κρατών είναι τα θεμέλια του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ. Ο πρόεδρος Τραμπ τα ποδοπατά με πρακτικές μαφίας.

Η αιτία βρίσκεται στο γεγονός ότι οι ΗΠΑ χάνουν την παγκόσμια οικονομική κυριαρχία και προσπαθούν να την ανακτήσουν χρησιμοποιώντας την ωμή βία. Πριν 50 χρόνια η οικονομία των ΗΠΑ αποτελούσε το 28% της παγκόσμιας, ενώ σήμερα είναι μόλις το 15% και η τάση είναι να μειωθεί περαιτέρω. Από την επιθετικότητα αυτή δεν γλιτώνει κανείς, ακόμη και οι πλέον επιστήθιοι φίλοι των ΗΠΑ, όπως η ΕΕ. Το δείχνει το παράδειγμα των δασμών που της επιβλήθηκαν αλλά κυρίως οι απειλές ότι θα αποσπάσει με τη βία τη Γροιλανδία.

Είναι γι’ αυτό επικίνδυνη η θέση που έλαβε η ελληνική κυβέρνηση νομιμοποιώντας την γκαγκστερική επίθεση των ΗΠΑ ενάντια στη Βενεζουέλα. Τι θα γίνει αν αύριο το καθεστώς Ερντογάν με την ανοχή των ΗΠΑ δείξει τα δόντια του, όπως συνέβη το 1974 στην Κύπρο; Επειδή η χούντα ήταν ο πρόθυμος φίλος των ΗΠΑ, όπως η σημερινή κυβέρνηση, η Τουρκία κατέλαβε το 38% της Κύπρου.

Απέναντι στην αυθαιρεσία των ΗΠΑ, η λύση δεν είναι ο κατευνασμός. Το έδειξε ξεκάθαρα η εμπειρία πριν το β’ παγκόσμιο πόλεμο. Ο Χίτλερ δεν σταμάτησε, όσες υποχωρήσεις και αν έκαναν οι δυτικές δυνάμεις τη δεκαετία του 1930. Μην ξεχνάμε τα διδάγματα του Θουκυδίδη: “δεν μέμφομαι εκείνους που επιζητούν να επεκτείνουν την εξουσία τους αλλά εκείνους που είναι πρόθυμοι να υποταχθούν”. Η πολιτισμένη ανθρωπότητα θα αντιδράσει στη βαρβαρότητα.

Εφημερίδα των Συντακτών, 9/1/2026

https://www.efsyn.gr/stiles/apopseis/496812_tha-epiblithei-dogma-monroe

Οι ΗΠΑ διακήρυξαν πρόσφατα την επιμονή τους στο “δόγμα Μονρόε”, δηλαδή στο δόγμα που θεωρεί τη Λ. Αμερική “πίσω αυλή” τους. Σε αυτήν μπορούν να επεμβαίνουν όπως και όποτε θέλουν, να οργανώνουν πραξικοπήματα, οικονομικό αποκλεισμό – στραγγαλισμό χωρών, στρατιωτικές επεμβάσεις, να ανεβοκατεβάζουν κυβερνήσεις, να ληστεύουν τον πλούτο και το μόχθο των λαών της ενώ καμιά άλλη μεγάλη δύναμη δεν πρέπει να έχει το δικαίωμα αυτό.

Το συγκεκριμένο δόγμα δεν είχε εγκαταλειφθεί αλλά μετά το 1990 μια σειρά λατινοαμερικανικές κυβερνήσεις διεκδίκησαν μεγαλύτερη αυτονομία έναντι των ΗΠΑ ενώ παράλληλα η Κίνα αναδείχθηκε στον πρώτο εμπορικό εταίρο της περιοχής σε βάρος των ΗΠΑ. Οι τελευταίες αναγκάστηκαν όχι να εγκαταλείψουν το δόγμα Μονρόε αλλά να αναζητήσουν μια πιο ευλύγιστη φόρμουλα εφαρμογής του, χωρίς όμως θετικά αποτελέσματα.

Σήμερα οι ΗΠΑ είναι αναγκασμένες να προσπαθήσουν να εφαρμόσουν πλήρως το δόγμα Μονρόε. Η οικονομική τους δύναμη υποχωρεί διαρκώς, μαστίζονται από οικονομική και κοινωνική κρίση. Χάνουν συνεχώς έδαφος από τους ανταγωνιστές τους, κυρίως την Κίνα, η οποία οδεύει ολοταχώς προς την κορυφή της οικονομικής και τεχνολογικής ισχύος. Οι ΗΠΑ αντιδρούν σπασμωδικά σαν πληγωμένο θηρίο επιχειρώντας να αναχαιτίσουν αυτή την τάση.

Έσπρωξαν την Ουκρανία ενάντια στη Ρωσία, επέβαλαν δασμούς ακόμη και σε συμμάχους τους, τους εξευτελίζουν δημοσίως όπως πρόσφατα τον Μακρόν, τους απειλούν ακόμη και με πόλεμο, όπως στην περίπτωση της Γροιλανδίας. Εξοπλίζουν την Ταϊβάν και την Ιαπωνία ενάντια στην Κίνα, βομβαρδίζουν στο Ιράν, στη Συρία, στην Υεμένη, στην Αφρική και πολλά άλλα.

Όμως η πραγματικότητα είναι αμείλικτη. Οι ΗΠΑ δεν καταφέρνουν να υλοποιήσουν τους στόχους τους. Γι’ αυτό το νέο στρατηγικό δόγμα τους, που δημοσιεύθηκε το Νοέμβριο του 2025, επιχειρεί μια κάποια συνδιαλλαγή και διευθέτηση. Προσπαθούν να δελεάσουν την Κίνα και τη Ρωσία με την αναζήτηση ενός modus vivendi, ενός είδους μοιράσματος των σφαιρών επιρροής.

Σε αυτή την κατανομή οι ΗΠΑ επιδιώκουν την ολική επαναφορά τους στην αμερικανική ήπειρο, τη “βάση” τους, χωρίς να σημαίνει ότι θα παραιτηθούν από την διεκδίκηση της παγκόσμιας ηγεμονίας. Τι συνέπειες όμως θα έχει η πολιτική αυτή στους λαούς της Λ. Αμερικής; Ολέθριες: θα φέρει περαιτέρω φτωχοποίηση των λαών της περιοχής, κραυγαλέα όξυνση της ήδη πολύ μεγάλης κοινωνικής ανισοτήτας και αδικίας. Θα σημάνει προκλητική συσσώρευση ακραίου πλούτου στις ολιγαρχίες.

Θα τα καταφέρουν;

Θα μπορέσουν οι ΗΠΑ να επιβληθούν πλήρως στη Λ. Αμερική; Δεν είναι βέβαιο.

Πρώτο, η Κίνα και η Ρωσία δεν θα αποδεχθούν την αμερικανική ηγεμονία στην περιοχή, δεν θα παραιτηθούν από τις αξιώσεις τους, πολύ περισσότερο που η αθέτηση από τις ΗΠΑ των τυχόν διευθετήσεων σε άλλες περιοχές του πλανήτη θα τροφοδοτεί τη δυσαρέσκειά τους.

Δεύτερο, όπως παραδέχεται και η Ουάσιγκτον Ποστ, η πολιτική αυτή θα φέρει ένα νέο κύμα αντιαμερικανισμού. Αυτό θα τροφοδοτηθεί εξάλλου από τους λαϊκούς αγώνες ενάντια τη φτώχεια και στις κοινωνικές ανισότητες. Είναι χαρακτηριστικό το παράδειγμα της Βολιβίας, όπου αμέσως μετά την εκλογική επικράτηση της Δεξιάς, ξέσπασαν μεγάλοι κοινωνικοί αγώνες εξαιτίας των πρώτων αντιλαϊκών μέτρων που έλαβε η κυβέρνηση.

Τρίτο, η πολιτική των ΗΠΑ μπορεί να σταθεί όσο βρίσκει πρόθυμες κυβερνήσεις να συνεργαστούν ή να υποταχθούν. Όταν αντίθετα μια κυβέρνηση στηρίζεται γερά στο λαό, χωρίς ταλαντεύσεις, μπορεί να ξεπεράσει, έστω και με μεγάλες θυσίες, όλα τα εμπόδια.

Τέταρτο, οι λαοί της Λ. Αμερικής απέκτησαν την εμπειρία του λεγόμενου “ροζ κύματος”, των προοδευτικών κυβερνήσεων που έλυσαν κάποια προβλήματα αλλά δεν άλλαξαν ριζικά την κατάσταση. Η εμπειρία αυτή θα οδηγήσει, όχι άμεσα, σε μια νέα πιο βαθιά και ουσιαστική ριζοσπαστικοποίηση των λαών, που θα ορθωθεί απέναντι στον ιμπεριαλισμό των ΗΠΑ.

Πέμπτο, η ιστορία έχει δείξει ότι όσο περισσότερο αντιστέκεται κανείς στους επιδρομείς, τόσο περισσότερες πιθανότητες έχει να αποκρούσει τις ληστρικές τους στοχεύσεις. Όσο λιγότερο αντιστέκεται, τόσο ευκολότερα θα πέσει στα νύχια τους.

Έκτο, η “αχίλλειος πτέρνα” των ΗΠΑ είναι ότι, όταν έχουν απέναντί τους έναν αποφασισμένο λαό με μια μαχητική ηγεσία, δεν τολμούν να βάλουν πόδι στο έδαφος, να στείλουν στρατεύματα. Απέτυχαν στην Κούβα το 1961, στο Βιετνάμ, στο Ιράκ και στο Αφγανιστάν πρόσφατα. Μπορούν να ανατρέπουν κυβερνήσεις, να εξαγοράζουν κυβερνώντες, να δολοφονούν, να απαγάγουν, να καταστρέφουν, να στραγγαλίζουν οικονομικά μια χώρα αλλά δεν μπορούν να νικήσουν έναν ενωμένο λαό. Ο χρόνος δουλεύει εναντίον τους. Η νεοαποικιοκρατία δεν θα μακροημερεύσει.